หน้าหนังสือทั้งหมด

วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑
30
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 30 อย่างนี้ คือ ทางวาจา ทางใจ โดยสี โดยสัณฐาน โดยทิศ โดย โอกาส (คือที่อยู่) โดยตัดตอน [ทางวาจา] ก็ในกรรมฐานที่ต้องมนสิการสิ่งปฏิกูลนี้ พระโยคาวจรถึงแม้ เ
ในบทอธิบายนี้กล่าวถึงการทำสาธยายในกรรมฐานที่สำคัญในการฝึกฝน โดยเฉพาะเมื่อทำเกี่ยวกับพระไตรปิฎก พระโยคาวจรจะต้องสาธยายด้วยวาจาก่อน ในช่วงสี่เดือนของการฝึก เมื่อพระเถระทั้งสองได้รับการสั่งสอน ก็ได้ตั้งใ
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑
44
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - [โพชฌงคโกสัลลสูตร] หน้าที่ 44 ส่วนสัตต โพชฌงคโกศล ได้แสดงมาแล้วในอัปปนาโกศลกถาว่า "ฉันนั้นนั่นแล ภิกษุทั้งหลาย ในสมัยใดจิตหดหู ในสมัยนั้น (กาลนั้น) มิใช่กาลที่จะ
เนื้อหานี้เสนอการแปลและอธิบายเกี่ยวกับกรรมฐานในวิสุทธิมรรค โดยชี้แจงถึงการทำอุคคหโกสัลละและการปฏิบัติกรรมฐานของพระโยคี พร้อมทั้งการเตรียมตัวก่อนจะเริ่มกรรมฐาน รวมถึงการทำบริกรรมตามหลักการที่เกี่ยวข้อง
วิสุทธิมรรค: การศึกษาผมและโกฏฐาส
46
วิสุทธิมรรค: การศึกษาผมและโกฏฐาส
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - - หน้าที่ 46 ที่หุ้มกะโหลกศีรษะ ด้านข้างทั้งสองกำหนดตัดเอาแค่หมวกหู ด้าน หน้าแค่กรอบหน้าผาก ด้านหลังแค่คอต่อ เป็นโอกาส (ที่ตั้ง) ของ ผมทั้งหลาย โดยตัดตอน ผมทั้งห
เนื้อหานี้อธิบายการกำหนดและแยกแยะลักษณะของผมและโกฏฐาสในมิติที่แตกต่างกัน โดยระบุถึงส่วนประกอบและลักษณะที่ทำให้ผมมีความปฏิกูล รวมถึงการวิเคราะห์ คำอธิบายเกี่ยวกับความเข้าใจในวิสาขปริเฉทและการกำหนดโอกาส
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - ฟันและหนัง
50
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - ฟันและหนัง
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 50 ตัดตอนด้วยส่วนที่ผิดกับตน ก็เช่นเดียวกับ (การกำหนด) ผมนั่นแล [ฟัน] คำว่า ทนฺตา - ฟันทั้งหลาย คือกระดูกฟัน ๓๒ ซี่ของผู้มีฟัน เต็ม แม้ฟันทั้งหลายนั้น โด
ในเนื้อหานี้มีการพูดถึงฟันทั้ง 32 ซี่ที่มีสัณฐานและลักษณะที่แตกต่างกัน โดยให้รายละเอียดเกี่ยวกับฟันกลางที่มีประเภทต่างๆ เช่น ฟันที่มีรากเดียวและหลายราก รวมถึงการกำหนดส่วนที่ตัดออกจากฟัน ด้วยการเปรียบเ
การศึกษาเกี่ยวกับกระดูกในวิสุทธิมรรค
56
การศึกษาเกี่ยวกับกระดูกในวิสุทธิมรรค
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - - หน้าที่ 56 กระดูกซี่โครง ๒๔ กระดูกหน้าอก ๑๔ กระดูก (บัง) หัวใจ ๑ กระดูกรากขวัญ ๒ กระดูกสะบัก ๒ กระดูกต้นแขน ๒ กระดูก ปลายแขนข้างละ ๒ กระดูก้านคอ ๓ กระดูกคาง ๒
เนื้อหาเกี่ยวกับจำนวนและลักษณะของกระดูกในร่างกายมนุษย์ตามวิสุทธิมรรค รวมทั้งการเปรียบเทียบระหว่างการแปลในปรมัตถโชติกากับวิสุทธิมรรค คำอธิบายเกี่ยวกับกระดูกรองจากข้อมูลที่อิงตามตำราโบราณ เช่น การบอกจำน
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑
59
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - ๑ - หน้าที่ 59 ตนแห่งกระดูกเหล่านั้น ส่วน (วิสภาคบริเฉท) ตัดตอนด้วยส่วนที่ ผิดกับตน ก็เช่นเดียวกับผมนั่นแล [เยื่อในกระดูก] คำว่า อฏฐิมิญช์-เยื่อในกระดูก คือเยื่อ
เนื้อหาเกี่ยวกับการอธิบายเยื่อในกระดูกและลักษณะของไต พร้อมพูดถึงศัพท์ทางการแพทย์ที่เกี่ยวกับอวัยวะภายใน โดยใช้คำอธิบายเชิงเปรียบเทียบเพื่อให้เข้าใจง่ายและชัดเจน ทั้งนี้เพื่อให้นักอ่านสามารถเข้าใจสภาพแ
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - ประโยค๘
69
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - ประโยค๘
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - - หน้าที่ 69 ฟองด้วยไฟ (ธาตุ) ในอุทร สุกไป ๆ จนแหลกราวกะบดด้วยหินบด แล้วเลื่อนลงไปตามโพรงไส้ใหญ่ ไปตกทับถมกันอยู่ คล้ายดินสีเหลือง ที่คนขยี้บรรจุลงไปในกระบอกไม้ไ
ในบทนี้กล่าวถึงการเปรียบเทียบฟองไฟกับการทำงานของร่างกาย โดยใช้วิธีการที่เทียบเคียงกับดินสีที่ถูกบีบอัด และการแสดงถึงกองเยื่อในสมองที่มีลักษณะเฉพาะและการจัดเรียงภายในกะโหลกศีรษะ รูปร่างและสีที่ถูกกล่าว
บทวิเคราะห์ว่าด้วยอารมณ์เดียวในสติ
97
บทวิเคราะห์ว่าด้วยอารมณ์เดียวในสติ
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 97 ความมีอารมณ์เดียว ความไม่ส่ายไปมาแห่งจิต ด้วยอำนาจแห่งการ หายใจออกยาวอยู่ สติย่อมตั้งมั่น (ในอารมณ์นั้น) เธอก็เป็นสโตการี ด้วยสตินั้น ด้วยความรู้นั้น
บทความนี้วิเคราะห์เกี่ยวกับความมีอารมณ์เดียวและความไม่ส่ายไปมาแห่งจิต โดยเน้นบทบาทของการหายใจเข้ายาวและออกยาวในการทำให้สติตั้งมั่น พร้อมอธิบายศัพท์ทางการแพทย์ เช่น อัสสาสะและปัสสาสะ ที่สะท้อนถึงการทำง
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - การมนสิการที่ถูกต้อง
118
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - การมนสิการที่ถูกต้อง
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 118 ไหวและวุ่นวาย" ดังนี้ เพราะเหตุนั้น เมื่อจะมนสิการ โดยวิธีอนุ พันธนา อย่าพึ่งมนสิการโดย (ตามไปกำหนด) ต้น กลาง ปลาย ที่แท้มนสิการ โดยวิธีผุสนาและธูปนา
เอกสารนี้พูดถึงการมนสิการในวิสุทธิมรรค โดยการอธิบายถึงวิธีการต่างๆ เช่น อนุพันธนาและผุสนา การนับลม และการตั้งจิต ที่ช่วยให้บัณฑิตเข้าใจถึงแนวทางการปฏิบัติอย่างถูกต้อง พร้อมกับอุปมาที่ช่วยอธิบายแนวความ
การเรียนรู้เกี่ยวกับนิมิตในวิสุทธิมรรค
129
การเรียนรู้เกี่ยวกับนิมิตในวิสุทธิมรรค
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 129 [นิมิตปรากฏแล้วทำอย่างไร พระทีฆภาณกาจารย์ทั้งหลาย กล่าวอย่างนี้ก่อนว่า "ก็เมื่อนิมิต ปรากฏแล้วดังนี้ ภิกษุนั้นจึงไปหาอาจารย์แล้วเรียนว่า "ข้าแต่ท่านผ
ในวิสุทธิมรรค ภิกษุที่พบกับนิมิตควรไปปรึกษาอาจารย์ และขึ้นอยู่กับคำแนะนำที่จะได้รับ อาจารย์ทั้งสองแบบมีวิธีแนะนำที่แตกต่างกันซึ่งอาจกระทบต่อการดำเนินการภาวนา พระทีฆภาณกาจารย์เสนอให้ใช้แนวทางที่อาจทำให
วิสุทธิมรรค: ปีติในฌาน
133
วิสุทธิมรรค: ปีติในฌาน
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 133 เนื้อความแห่งจตุกกะ ๓ นั้น บัณฑิตพึงทราบแต่โดยนัยแห่งการ พรรณนาอนุบท (บทย่อย ?) เถิด [พรรณนาจตุกกะที่ ๒] ข้อว่า ปีติปฏิสัเวที----นั้น ความว่า ภิกษุสำ
เนื้อหานี้พูดถึงการทำความเข้าใจปีติในฌานของภิกษุ โดยการพิจารณาอารมณ์และอสัมโมหะในขณะที่เข้าฌาน ทั้งยังมีการเปรียบเทียบการรู้ชัดปีติเหมือนคนจับงูในโพรงที่เป็นที่อาศัยของมัน เพื่อให้เกิดความเข้าใจที่ชัด
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - บุพจริยาของพระศาสดา
170
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - บุพจริยาของพระศาสดา
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 169 [สอนตนนัยที่ ๕ - พิจารณาถึงบุพจริยาของพระศาสดา] แต่ถ้าเมื่อพระโยคาวจรนั้น แม้พิจารณากัมมัสสกตาอยู่อย่างนี้ ปฏิฆะก็ยังไม่ระงับอยู่อีกไซร้ ทีนี้เธอจึงพ
เนื้อหาหลักคือการพิจารณาถึงบุพจริยาคุณของพระศาสดาที่ไม่มีการประทุษร้ายต่อศัตรู แม้ในสถานการณ์ที่ท้าทายต่างๆ เช่น เรื่องของพระเจ้าสีสวะโพธิสัตว์ที่ไม่ใช้ความรุนแรงในการปกป้องตนเองและราชอาณาเขต นำไปสู่ก
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - การแผ่กรุณา
202
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - การแผ่กรุณา
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 201 เพราะบุคคลที่รักก็ตั้งอยู่ในฐานแห่งคนที่รักนั่นแหละ (หาเป็นที่ตั้งแห่ง กรุณาไม่) บุคคลผู้เป็นสหายที่รักยิ่งเล่าก็ตั้งอยู่ในฐานแห่งสหายที่รักยิ่ง บุคค
เนื้อหานี้กล่าวถึงการตั้งอยู่ในฐานะแห่งกรุณา และการเห็นอกเห็นใจต่อผู้อื่น ความสำคัญของการแผ่กรุณาไปยังสัตว์มีความทุกข์ และการเข้าใจปัญหาของผู้อื่น โดยการเปรียบเทียบกับบุคคลที่มีชีวิตลำบาก การแผ่กรุณาไ
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - การฝึกกรุณา
204
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - การฝึกกรุณา
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 203 นั้น ในบุคคลที่เป็นศัตรูกัน โดยอุบาย (วิธี) เดียวกันนั้น แต่ถ้าปฏิฆะ (ความขึ้งเคียด) ในศัตรูเกิดขึ้นแก่เธอ โดยนัยที่กล่าวมาในก่อนนั้นไซร้ ปฏิฆะนั้น เ
ในเนื้อหานี้ พระโยคาวจรแนะนำให้ระงับความขึ้งเคียดในบุคคลที่เป็นศัตรูด้วยแนวทางของการแผ่กรุณา นอกจากนี้ยังเน้นถึงการที่จะเจริญกรุณาในทุกกรณีที่บุคคลประสบความเสื่อม และการทำสีมสัมเภทในชนทั้ง 4 เพื่อให้ค
การเจริญมุทิตาและอุเบกขาพรหมวิหาร
207
การเจริญมุทิตาและอุเบกขาพรหมวิหาร
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 206 นี้ และ เป็นโอธิโสผรณาด้วยอาการ ๓ เป็นทิสาผรณาด้วยอาการ ๑๐ อานิสงส์ทั้งหลาย มีข้อว่า หลับเป็นสุข เป็นอาทิ บัณฑิตพึงทราบตาม นัยที่กล่าวแล้วในเมตตาภาวน
ในบทความนี้กล่าวถึงการเจริญมุทิตาและอุเบกขาพรหมวิหาร โดยมีรายละเอียดในการเริ่มทำอุเบกขาภาวนาออกจากฌานที่ ๓ หรือ ๔ ผ่านการสังเกตเห็นโทษและอานิสงส์ของการปฏิบัติภาวนาต่าง ๆ ผู้ที่มีความสนใจและต้องการเจริ
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑
224
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 223 บาปอกุศลที่เกิดขึ้นแล้วไม่ยึดจิตตั้งอยู่ เมื่อนั้นเธอพึงสำเหนียกอย่างนี้ว่า "เมตตาเจโตวิมุติ จักเป็นภาวนาอันเราเจริญ ทำให้มาก ทำให้เป็น ดุจยาน ทำให้เ
เนื้อหาของพระโอวาทเน้นการเจริญสมาธิและการบ่มเพาะคุณธรรม เช่น เมตตาและกรุณา โดยมีการแนะนำให้ปฏิบัติสมาธิที่มีวิตกและวิจาร ก่อนที่จะลุถึงจตุกฌานหรือปัญจกฌาน พร้อมทั้งการใช้พรหมวิหารในการเจริญสมาธิและการ
การอุปมาผ่านธรรมะในวิสุทธิมรรค
232
การอุปมาผ่านธรรมะในวิสุทธิมรรค
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 231 เห็นใบตาลมีลายเป็นรอย” (คดไปมา ?) หรือเถาวัลย์ หรือเชือก หรือ รอยดินแตกระแหงก็ดี (ผาด ๆ คล้ายงู) ในที่ที่หนีไปแล้ว ก็กลัว ก็หวาด ไม่อยากมองมันเลยทีเด
เนื้อหาในส่วนนี้แสดงให้เห็นถึงการอุปมาที่ใช้เพื่ออธิบายความรู้สึกของพระภิกษุที่ต้องเผชิญกับอารมณ์และความกลัวเมื่อพบเห็นสิ่งที่คล้ายคลึงกับศัตรู โดยยกตัวอย่างให้เห็นชัดว่าความกลัวนั้นเกิดจากความรู้สึกท
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - รูปสัญญาและอารมณ์
238
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - รูปสัญญาและอารมณ์
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 237 รูปเป็นสัญญาแห่งอารมณ์นั้น เหตุนั้น อารมณ์นั้นจึงชื่อ รูปสัญญะ (มีรูปเป็นสัญญา) อธิบายว่า ฌานนั้นมีรูปเป็นชื่อ" ดังนี้ พึงทราบว่า เป็นคำเรียกอารมณ์ขอ
เนื้อหาเกี่ยวกับรูปสัญญาและอารมณ์ที่มีความสัมพันธ์กับฌาน และอธิบายถึงการก้าวล่วงสัญญาที่ไม่มีแก่ผู้ที่ยังไม่หายรักในอารมณ์ โดยรายละเอียดคลุมถึงการเข้าถึงอากาสานัญจายตนะ ซึ่งสำคัญต่อการปฏิบัติในทางพุทธ
วิสุทธิมรรค แปล ภาค ๒ ตอน ๑
242
วิสุทธิมรรค แปล ภาค ๒ ตอน ๑
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 241 อกุศล ๑๒ สัญญาเป็นกามาวจรกุศลวิบาก ๑๑ สัญญาเป็นอกุศลวิบาก ๒ สัญญาเป็นกามาวจรกิริยา ๑๑ เหล่านี้เป็นต่าง ๆ กัน คือ มีสภาวะ ต่างกัน ไม่เหมือนกันและกัน เ
ในเนื้อหานี้ระบุถึงความแตกต่างระหว่างสัญญาเป็นกามาวจรกุศลและอกุศลวิบาก โดยมีการกล่าวถึงปาฐะที่เกี่ยวข้องกับพระโยคาวจรที่ไม่นึกถึงนานัตตสัญญา และความไม่มีอยู่ของรูปสัญญาในภพที่เกิดด้วยฌาน เนื้อหายังอธิ
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - สมาธินิเทศ
1
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - สมาธินิเทศ
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - 1 สมาธินิเทศ อาหารเรปฏิกูลสัญญา หน้าที่ 1 บัดนี้ ภาวนานิเทศแห่งอาหาเรปฏิกูลสัญญา ที่ท่านยกขึ้นแสดง ไว้ถัดอารุปปนิเทศว่า "เอกา สญฺญา - สัญญา ๑ " ดังนี้ มาถึงแล้ว
บทความนี้เป็นการวิเคราะห์และอธิบายเกี่ยวกับอาหารเรปฏิกูลสัญญา พร้อมพูดถึงประเภทอาหาร ๔ อย่าง ได้แก่ กพฬิงการาหาร, ผัสสาหาร, มโนสัญเจตนาหาร และวิญญาณาหาร รวมถึงความหมายของอาหารแต่ละประเภทและผลกระทบที่เ